Klimaatmitigatie, klimaatadaptatie en de Filipijnen

Waarom we werken in de Filipijnen, en wat dat met klimaatmitigatie, klimaatadaptatie en community te maken heeft

Laatst vroeg iemand me waarom we in hemelsnaam kozen voor de Filipijnen als plek om een deel van ons werk te doen. Goede vraag. Het antwoord bleek minder simpel dan “omdat het daar warm is”.

De Filipijnen zijn een land vol contrasten. De mensen zijn gastvrij en veerkrachtig, bijna alsof ze dagelijks trainen voor een olympische finale “doorzetten”. De biodiversiteit is enorm, de gezondheidszorg sterk, en de bevolking is jong. Maar het land kent ook flinke uitdagingen zoals vervuiling, corruptie en een enorme kloof tussen arm en rijk.

Sari Sari store op de Filijpijnen

In veel arme wijken zie je dit soort Sari-Sari winkels. Winkels voor de allerarmsten. Een groot probleem zijn hier de micro-verpakkingen van producten. Je koopt geen tube tandpasta; je koopt 5 zakjes tandpasta voor 5 dagen (wat meer geld heb je niet te besteden)

Dus waarom dan toch de Filipijnen?

Een stap terug: van recycling naar klimaatmitigatie en klimaatadaptatie

In 2003 startte ik mijn eerste duurzame initiatief. Daarvoor werkte ik al jaren in de recycling, maar ik wilde meer doen met mijn kennis. In het begin voelde mijn werk als “zieltjes winnen”: uitleggen waarom we anders met energie en grondstoffen moesten omgaan. Klimaatmitigatie stond centraal, en dat was toen al een flinke klus.

Later werden de onderwerpen breder en persoonlijker. We hielpen steden met hun groenbeheer, zodat klimaatadaptatie niet alleen een woord was maar ook iets dat het dagelijks leven verbeterde. Want we zagen steeds duidelijker dat klimaatmitigatie alleen niet genoeg is. Je moet je ook aanpassen aan een klimaat dat verandert, sneller dan ons lief is.

We doken in vraagstukken over landbouwbodems, sociale veerkracht, armoede en leefbaarheid. Kortom: duurzaamheid werd steeds minder technisch en steeds menselijker.

In de Filipijnen krijgt duurzaamheid een andere lading

Tijdens mijn eerste bezoek aan de Filipijnen, één week voordat de wereld op slot ging, viel het muntje. Wat wij hier aanpakken met lange-termijnplannen, ziet er daar heel anders uit.

Daar draait het om dagelijks overleven.
Heb ik eten?
Kan ik veilig wonen?
Hoe ontsnap ik aan armoede?

En dan komt daar bovenop nog een cocktail van problemen zoals vervuiling, extreem weer, verlies aan biodiversiteit, kwetsbare landbouw en een zwakke infrastructuur. Het is systeemdenken, maar dan niet in een workshopruimte met post-its. Je ziet het gebeuren in real time.

Klimaatverandering als dagelijkse realiteit

Bij mijn bezoek vorig jaar zag ik het van dichtbij: overstromingen waar afval door de straten spoelt. Huizen die verdwijnen. Wijken zonder stroom of water. Economisch en sociaal leven dat stilvalt.

Overstromingen Filipijnen

Overstroming in Manila eind augustus. In een paar dagen tijd viel er zoveel water dat gebieden ter grote van een stad als Eindhoven volledig onder water stonden. 

In twee weken tijd raasden vijf typhoons over het land. Dit jaar zitten ze alweer op nummer vijfentwintig, en de verwachting is dat ze heftiger en vaker komen.

Op zo’n plek voelt klimaatmitigatie bijna als luxe.
Je kunt moeilijk CO₂-reductie plannen als je keuken net is weggespoeld.

Maar klimaatadaptatie is wél mogelijk. En sterker nog: het is onmisbaar.

Toch bleek er nog iets belangrijkers: veerkracht én community. Want als je elke week een nieuwe ramp moet verwerken, kun je dat niet alleen. Dan telt vooral: wie helpt mee opruimen, wie deelt voedsel, wie vangt de kinderen op?

Daarom bouwen we aan een lokale beweging

Precies daarom kozen we voor de Filipijnen. Niet omdat het makkelijk is, maar omdat de nood hoog is en de potentie enorm.

We werken er nu samen met lokale ondernemers, jongeren, universiteiten, multinationals en dorpsleiders. Een echte community dus. En die community blijkt de drijvende kracht achter verandering.

Plog the Planet Philippines

Plog the Planet Parade in Taguig (Manila) in november 2025. Meer dan 600 lopers haalden in 2 uur tijd 200kg afval van straat en voorkwam daarmee de vervuiling van het omliggende meer.

We brengen systeemdenken de klas in.
We helpen organisaties duurzaamheid in hun curricula te stoppen.
We laten zien dat zelfs een simpele fun-run mensen bewust kan maken.
En we bouwen aan samenwerking die het dagelijkse leven lichter maakt.

Want in een land waar klimaatadaptatie dagelijkse kost is, waar klimaatmitigatie ver weg voelt en waar community het verschil maakt tussen overleven en vooruitkomen, is het glashelder:

Samen kunnen we het echt anders doen.

Systeemdenken en Hefbomen

Systeemdenken en Hefbomen

De Kunst van Systeemdenken: Zo Verander Je Complexe Systemen met Hefbomen Stel je voor: je staat voor een grote, zware...